ความรับผิดในดอกเบี้ยผิดนัดของผู้จํานองอื่น

The Liability in Default Interest of Third Party Mortgagors

บทคัดย่อ

วิทยานิพนธ์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวคิดทฤษฎีเกี่ยวกับความรับผิดในดอกเบี้ยผิดนัดของผู้จำนองอื่น ปัญหาความรับผิดเกี่ยวกับดอกเบี้ยผิดนัด ลำดับการจัดสรรชำระหนี้ และระยะเวลาบังคับดอกเบี้ยค้างชำระ วิเคราะห์ปัญหาการคุ้มครองสิทธิของผู้จำนองอื่นเมื่อบังคับจำนอง โดยเปรียบเทียบประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ป.พ.พ.) เปรียบเทียบกับกฎหมายต่างประเทศ และเสนอแนวทางในการปรับปรุง ป.พ.พ. ให้คุ้มครองสิทธิของผู้จำนองอื่นได้อย่างเหมาะสมเป็นธรรมกับทุกฝ่าย ผลการศึกษาพบว่า ดอกเบี้ยผิดนัดระหว่างลูกหนี้ชั้นต้นและลูกหนี้ชั้นรองแบ่งแยกออกจากกันได้ ความรับผิดในดอกเบี้ยผิดนัดของลูกหนี้กับเจ้าหนี้ทั่วไปตาม ป.พ.พ. มาตรา 224 หนี้เงินนั้น ท่านให้คิดดอกเบี้ย ในระหว่างเวลาผิดนัดอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปี ถ้าเจ้าหนี้อาจจะเรียกดอกเบี้ยได้สูงกว่านั้น โดยอาศัยเหตุอย่างอื่นอันชอบด้วยกฎหมาย ก็ให้คงส่งดอกเบี้ยต่อไปตามนั้น ท่านห้ามมิให้คิดดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ยในระหว่างผิดนัด แต่ความรับผิดในดอกเบี้ยผิดนัดของลูกหนี้กับเจ้าหนี้ที่เป็นสถาบันการเงินซึ่งมีประกาศกระทรวงการคลัง ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ยกเว้นให้สถาบันการเงินประกาศกำหนดอัตราดอกเบี้ยได้เอง ทำให้อัตราดอกเบี้ยเงินกู้ยืมและอัตราดอกเบี้ยผิดนัดสูงถึงร้อยละ 19.00-28.00 ต่อปี และเป็นอัตราที่สูงเกินสมควรสำหรับผู้จำนองอื่นซึ่งเป็นลูกหนี้ชั้นรอง ปัญหาที่พบเมื่อบังคับจำนอง ถ้าหากเอาทรัพย์จำนองของผู้จำนองอื่นออกขายทอดตลาดได้เงินมาต้องชำระหนี้อุปกรณ์คือดอกเบี้ยผิดนัดเสียก่อน แล้วจึงนำเงินที่เหลือมาชำระหนี้ประธาน คือต้นเงิน จนทำให้ไม่มีเงินเหลือคืนให้แก่ผู้จำนองอื่น และหากเอาทรัพย์จำนองหลุดเป็นสิทธิ โดยเจ้าหนี้ผู้รับจำนองที่เป็นสถาบันการเงินเรียกเอาดอกเบี้ยผิดนัดในอัตราที่สูงเกินส่วนในระยะเวลาบังคับเอาดอกเบี้ยค้างชำระที่ยาวนานถึง 5 ปี ก็จะทำให้จำนวนหนี้ท่วมราคาทรัพย์จำนอง จนส่งผลให้ทรัพย์จำนองของ ผู้จำนองอื่นต้องหลุดเป็นสิทธิแก่เจ้าหนี้ผู้รับจำนองโดยไม่เป็นธรรม ผู้เขียนจึงมีข้อเสนอแนะ คือ ควรมีการปรับปรุง ป.พ.พ. ลักษณะจำนองให้ชัดเจนโดยเฉพาะเพื่อให้เหมาะสมและเป็นธรรมสอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจสังคมในปัจจุบัน คือ กำหนดความรับผิดในดอกเบี้ยผิดนัดในการบังคับจำนองของผู้จำนองอื่น ตามมาตรา 728 ให้ชัดเจนในอัตราปกติคือร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปี ปรับปรุงลำดับจัดสรรการชำระหนี้ตามมาตรา 732 โดยให้นำเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดทรัพย์จำนองของผู้จำนองอื่นชำระต้นเงินตามจำนวนหนี้ประธานก่อนแล้วจึงชำระหนี้อุปกรณ์คือดอกเบี้ยผิดนัด และแก้ไขระยะเวลาบังคับเอาดอกเบี้ยค้างชำระเมื่อบังคับเอาทรัพย์จำนองของผู้จำนองอื่นหลุดเป็นสิทธิแก่เจ้าหนี้ผู้รับจำนองตามมาตรา 729 โดยให้เรียกเอาดอกเบี้ยผิดนัดค้างชำระมีย้อนหลังได้เป็นระยะเวลา 2 ปี